4. ตลาดเครื่องมือแพทย์ - ตอนที่ 84

3.1.1 สถานภาพการให้ทุนวิจัยด้านเครื่องมือแพทย์ของไทย 

1. การสนับสนุนและลงทุนด้านการวิจัยและพัฒนา (Research & development: R&D) ของประเทศไทยอย่างต่อเนื่อง โดยมีงบประมาณสนับสนุนปี พ.ศ. 2563 – 2565 รวมกว่า 760 ล้านบาท และได้บรรจุเรื่องเครื่องมือแพทย์ เป็นแผนงานสำคัญ (Flagship) ในแผนด้านวิทยาศาสตร์, วิจัย, และนวัตกรรมของประเทศ (แผน ววน.) พ.ศ. 2566 – 2570 โดยมีแผนงานย่อยที่เกี่ยวข้องกับเครื่องมือแพทย์และแพลตฟอร์ม (Platform = เวทีพื้นฐาน) ดิจิทัล รวม 3 แผนงาน อันได้แก่

    • การพัฒนาและผลิตผลิตภัณฑ์การแพทย์ขั้นสูง (Advanced Therapy Medicinal Products: ATMPs) รวมถึงชีววัตถุ (Biologics) ที่เกี่ยวข้อง และวัสดุอุปกรณ์เครื่องมือแพทย์ที่เป็นนวัตกรรมระดับสูงและมูลค่าสูง ซึ่งมีหน่วยงานบริหารโปรแกรม (Program management unit: PMU) ที่รับผิดชอบ ได้แก่ บพข. (หน่วยงานบริหารที่เพิ่มความสามารถในการแข่งขัน) และ TCELS (Thailand Center of Excellence for Life Sciences)[ศูนย์ความเป็นเลิศด้านชีววิทยาศาสตร์]
    • พัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน (Infrastructure), เทคโนโลยีหลัก, และนวัตกรรมด้านเทคโนโลยีดิจิทัล, ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial intelligence: AI) อิเล็กทรอนิกส์อัจฉริยะ (Smart electronics) รวมทั้งหุ่นยนต์ (Robotics) และระบบอัตโนมัติ (Automation) และ
    • การส่งเสริมการพัฒนาและประยุกต์ใช้ (Applications) เทคโนโลยีดิจิทัลและปัญญาประดิษฐ์ในภาครัฐและภาคเอกชน ซึ่งมี PMU ที่รับผิดชอบ ได้แก่ บพข. และสำนักนวัตกรรมแห่งชาติ (National Innovation Agency: NIA) โดยเฉพาะในปี พ.ศ. 2566 มีกรอบงบประมาณ (Budget) รวมกว่า 5 ล้านบาท

      ผลงานวิจัยมีจำนวน 106 รายการ อยู่ในระยะต้นแบบ (Prototype) ระดับห้องปฏิบัติการ (Laboratory) จำนวน  28 รายการ ระยะต้นแบบภาคสนาม (Field) 33 รายการ ระยะต้นแบบที่ถ่ายทอดเทคโนโลยี (Technology transfer) ให้เอกชน จำนวน 45 รายการ

      จาก 45 รายการดังกล่าว มีผลิตภัณฑ์ผ่านมาตรฐานสถานที่ผลิต (Production standards) และมาตรฐาน อย. (องค์การอาหารและยา) [Food & Drug Administration] แล้ว จำนวน 19 รายการ อย่างไรก็ตาม การสนับสนุนทุนวิจัยตามแผนด้าน ววน. นั้น เริ่มส่งเสริมตั้งแต่งานวิจัยอยู่ในระดับการศึกษาความเป็นได้ (Feasibility study) และระดับเริ่มต้นการวิจัย  (Initial research) ด้วย

2. มาตรการและกลไกการสนับสนุนทุนวิจัยด้าน ววน.

  • ทุนสำหรับภาคเอกชน (Private) เพื่อพัฒนาผลงานวิจัยและนวัตกรรม ตามความต้องการของภาครัฐ (Public) หรือ ตามอุปสงค์ของตลาด ได้แก่ Thailand Business Innovation Research: TBIR และ Thailand Technology Transfer Research (TTTR) โดยสนับสนุนทุนตรงไปยังภาคเอกชนในระดับงานวิจัย

แหล่งข้อมูล -

  1. chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.nxpo.or.th/th/wp-content/uploads/2024/06/ebook_สมุดปกขาว-เครื่องมือแพทย์.pdf [2026, May 19].
  2. https://en.wikipedia.org/wiki/Medical_device [2026, May 19].