คำถามเกี่ยวกับยา
โดย วันทนีย์ โลหะประกิตกุล
เรื่อง : ดอโนรูบิซิน (Daunorubicin)
เป็นยาที่ใช้รักษา
- มะเร็งเม็ดเลือดขาวเอเอ็มแอล (Acute Myeloblastic Leukemia)
- มะเร็งเม็ดเลือดขาวเอแอลแอล (Acute Lymphoblastic Leukemia)
- ผลต่อกล้ามเนื้อ: เช่น ปวดหลัง
- ผลผลต่อระบบทางเดินอาหาร: เช่น ปวดท้อง คลื่นไส้อาเจียน ท้องเสีย
- ผลต่อผิวหนัง: เช่น เกิดภาวะผมร่วงแต่เส้นผมสามารถคืนสภาพและงอกใหม่ได้ ลมพิษ เล็บและผิวหนังมีสีคล้ำ ปวดบริเวณที่ได้รับการฉีดยา
- ผลต่อหัวใจ: เช่น กรณีที่ได้รับยาดอโนรูบิซินสะสม 550 มิลลิกรัม/พื้นที่ผิว 1 ตารางเมตรอาจทำให้เกิดภาวะหัวใจล้มเหลว
- ผลต่อระบบทางเดินปัสสาวะ: เช่น สีของปัสสาวะเปลี่ยนเป็นแดงอมส้ม
- ผลต่อระบบเลือด: เช่น กดไขกระดูก เกล็ดเลือดต่ำ เม็ดเลือดต่ำ
- ผลต่อไต: เช่น ไตวาย ค่ากรดยูริคในเลือดสูง
- ผลต่อตับ: เช่น เอนไซม์การทำงานของตับในเลือดสูง ค่าบิลิรูบินในเลือดสูง
- ผู้ป่วยที่ได้รับรังสีรักษาในช่วงทรวงอก/หัวใจ เมื่อได้รับยาดอโนรูบิซินอาจมีโอกาสเกิดโรคหัวใจล้มเหลวตามมาได้ง่าย
- ห้ามใช้ยานี้กับสตรีมีครรภ์ สตรีในภาวะให้นมบุตร นอกจากมีคำสั่งแพทย์
- ขณะฉีดยานี้ต้องระวังการแทงเข็มทะลุออกนอกหลอดเลือด เพราะยาดอโนรูบิซินสามารถก่อให้เกิดอันตรายกับเนื้อเยื่อที่มีการสัมผัสกับตัวยานี้ได้
- ผู้ป่วยต้องได้รับการตรวจประเมินการทำงานของระบบอวัยวะต่างๆ ของร่างกายหลังได้รับยาดอโนรูบิซินเป็นระยะๆ ตามแพทย์สั่ง เช่น การทำงานของ หัวใจ ตับ และระบบเลือด
- หากมีอาการวิงเวียนหลังจากรับการดอโนรูบิซิน ผู้ป่วยต้องหลีกเลี่ยงการขับขี่ยวดยานพาหนะทุกชนิดรวมถึงการทำงานที่เกี่ยวข้องกับเครื่องจักรต่างๆ เพราะจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่าย
- ห้ามใช้ยาดอโนรูบิซินร่วมกับการฉีดวัคซีนป้องกันโรคฝีดาษ (Smallpox vaccine) วัคซีนป้องกันวัณโรค (BCG) เพราะระบบภูมิต้านทานโรคของผู้ป่วยที่ได้รับยาดอโนรูบิซินจะอยู่ในภาวะอ่อนแอ จึงเสี่ยงต่อการติดเชื้อฝีดาษหรือเชื้อวัณโรคจากวัคซีน
- ห้ามใช้ยาดอโนรูบิซินร่วมกับยา Adalimumab, Certolizumab เพราะจะทำให้เกิดความเสี่ยงต่อการติดเชื้อได้อย่างรุนแรง
- ห้ามใช้ยาดอโนรูบิซินร่วมกับ ยา Clozapine เพราะจะทำให้มีภาวะเม็ดเลือดขาวต่ำและหัวใจเต้นผิดปกติตามมา
- ห้ามใช้ยาดอโนรูบิซินร่วมกับ ยา Dolasetron เพราะจะทำให้เกิดภาวะหัวใจเต้นผิดปกติตามมา