คำถามเกี่ยวกับยา
โดย วันทนีย์ โลหะประกิตกุล
เรื่อง : เทลมิซาร์แทน (Telmisartan)
ยาเทลมิซาร์แทน(Telmisartan) เป็นยาในกลุ่ม แอนจิโอเทนซิน II รีเซพเตอร์ แอนตาโกนิสต์ (Angiotensin II receptor antagonist) ใช้ในการ
- รักษาโรคความดันโลหิตสูง
- ลดความเสี่ยงของการเกิด โรคหัวใจ และโรคหลอดเลือด
- ผลต่อระบบทางเดินอาหาร: เช่น ท้องเสียหรือท้องผูก อาหารไม่ย่อย คลื่นไส้ ปวดท้อง ท้องอืด อาเจียน ปากแห้ง รู้สึกไม่สบายในช่องท้อง กระเพาะอาหารอักเสบ เกิดริดสีดวงทวาร ลำไส้อักเสบ กรดไหลย้อน ปวดฟัน
- ผลต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด: เช่น ความดันโลหิตต่ำหรือไม่ก็สูง ชีพจรเต้นผิดปกติ หัวใจเต้นผิดจังหวะ(Atrial fibrillation) หัวใจล้มเหลว
- ผลต่อระบบทางเดินหายใจ: เช่น ไอ โรคติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนบน ไซนัสอักเสบ คออักเสบ หลอดลมอักเสบ หอบหืด เยื่อจมูกอักเสบ หยุดหายใจ
- ผลต่อกล้ามเนื้อ: เช่น ปวดหลัง ปวดกล้ามเนื้อ ปวดข้อ กล้ามเนื้อเกร็งตัว/เป็นตะคริว ปวดเส้นเอ็น อาจเกิดภาวะกล้ามเนื้อลายสลาย
- ผลต่อระบบประสาท: เช่น ปวดศีรษะ วิงเวียน ง่วงนอน ปวดศีรษะไมเกรน ความรู้สึกสัมผัสเพี้ยน
- ผลต่อผิวหนัง: เช่น มีผื่นคัน เป็นแผลที่ผิวหนังง่าย ผื่นผิวหนังอักเสบ ลมพิษ
- ผลต่อระบบทางเดินปัสสาวะ: เช่น ท่อปัสสาวะอักเสบ หลั่งน้ำอสุจิลำบาก
- ผลต่อระบบภูมิคุ้มกันต้านทานโรค: เช่น เกิดการติดเชื้อ อย่างเชื้อราได้ง่าย เกิดฝีได้ง่าย หูชั้นกลางอักเสบ
- ผลต่อระบบการเผาผลาญพลังงานของร่างกาย: เช่น เกิดภาวะเบาหวาน ระดับเกลือโพแทสเซียมในเลือดสูง และ คอเลสเตอรอลในเลือดสูง ผู้ป่วยบางรายอาจมีภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำ
- ผลต่อระบบเลือด: เช่น โลหติจาง เกิดภาวะ Eosinophilia (เม็ดเลือดขาวชนิด Eosinophil ในเลือดสูง) Thrombocytopenia (ภาวะเกล็ดเลือดต่ำ)
- ผลต่อไต: เช่น ไตวายเฉียบพลัน ค่าครีเอตินิ (Creatinine) ในเลือดเพิ่มสูง
- ผลต่อตับ: เช่น ตับทำงานผิดปกติ/ตับอักเสบ ค่าเอนไซม์การทำงานของตับในเลือดสูงขึ้น
- ผลต่อตา: เช่น เยื่อตาอักเสบ
- ห้ามใช้กับสตรีตั้งครรภ์ สตรีที่อยู่ในภาวะให้นมบุตร และเด็ก
- ห้ามปรับขนาดรับประทานด้วยตนเอง
- ระหว่างการรักษาโรคความดันโลหิตสูง ควรต้องควบคุมอาหาร พักผ่อน ออกกำลังกาย
- การรับประทานยาเทลมิซาร์แทนเมื่อร่างกายอยู่ในภาวะเสียน้ำ/ภาวะขาดน้ำ เช่น ท้องเสีย จะสุ่มเสี่ยงต่อการเกิดความดันโลหิตต่ำ จึงควรหลีกเลี่ยงการใช้ยาเทลมิซาร์แทนเมื่อมีอาการท้องเสีย หรือมีภาวะร่างกายขาดน้ำ
- ตรวจวัดความดันโลหิตด้วยตนเองอย่างสม่ำเสมอตามคำแนะนำของแพทย์ พยาบาล เภสัชกร หากพบว่ามีภาวะความดันโลหิตต่ำหรือสูงขณะที่มีการใช้ยาเทลมิซาร์แทน ให้ผู้ป่วยรีบมาพบแพทย์/มาโรงพยาบาลก่อนนัด เพื่อแพทย์พิจารณาปรับแนวทางการรักษา
- แจ้ง แพทย์ พยาบาล เภสัชกร ทุกครั้งว่ามีการใช้ยาอื่นๆ อะไรอยู่บ้าง เพื่อหลีกเลี่ยงการเกิดปฏิกิริยาระหว่างยากับยาทลมิซาร์แทน
- ห้ามรับประทานยาเทลมิซาร์แทนร่วมกับเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ เพราะจะทำให้เกิดความดันโลหิตต่ำ ปวดศีรษะ วิงเวียน เป็นลม และหัวใจเต้นผิดปกติ
- ห้ามใช้ยาเทลมิซาร์แทนร่วมกับยา Aliskiren เพราะจะเสี่ยงต่อการเกิดความเสียหายกับไต/ไตอักเสบ ความดันโลหิตต่ำ ระดับเกลือโพแทสเซียมในเลือดสูง กล้ามเนื้อเป็นอัมพาต หัวใจเต้นผิดจังหวะ จนถึงขั้นหัวใจหยุดเต้น
- หลีกเลี่ยงการใช้ยาเทลมิซาร์แทนร่วมกับยา Spironolactone เพราะจะทำให้ระดับ เกลือโพแทสเซียมในเลือดสูง และทำให้มีภาวะไตวายตามมา กล้ามเนื้อเป็นอัมพาต หัวใจเต้นผิดจังหวะจนถึงขั้นหยุดเต้น