คำถามเกี่ยวกับยา
โดย วันทนีย์ โลหะประกิตกุล
เรื่อง : ไกลโคไพโรเลต (Glycopyrrolate)
- ใช้ลดสารคัดหลั่งของผู้ป่วยก่อนเข้ารับการผ่าตัด
- ใช้รักษาแผลในกระเพาะอาหารเพราะมีฤทธิ์ลดการหลั่งกรดของกระเพาะอาหาร
- ลดการหลั่งน้ำลายมากเกินไปของต่อมน้ำลาย
- ผลต่อระบบทางเดินอาหาร: เช่น ปากแห้ง คลื่นไส้ อาเจียน มีอาการท้องผูก ท้องอืด
- ผลต่อระบบประสาท: เช่น ปวดศีรษะ กระสับกระส่าย วิงเวียน นอนไม่หลับ รู้สึกสับสน
- ผลต่อระบบทางเดินปัสสาวะ: เช่น ปัสสาวะช้า ปัสสาวะขัด
- ผลต่อระบบทางเดินหายใจ: เช่น จมูกแห้ง ไซนัสอักเสบ
- ผลต่อผิวหนัง: เช่น ลดการหลั่งเหงื่อ ผิวแห้ง
- ผลต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด: เช่น หัวใจเต้นเร็ว ชีพจรเต้นผิดปกติ หัวใจเต้นผิดจังหวะ หัวใจหยุดเต้น ความดันโลหิตสูงหรือไม่ก็ต่ำ
- ผลต่อตา: เช่น ตาพร่า รูม่านตาขยาย
- ผลต่อระบบต่อมไร้ท่อ: เช่น สตรีในภาวะให้นมบุตรที่ได้รับยานี้จะทำให้การหลั่งน้ำนมลดลง
- ห้ามใช้กับผู้ป่วยด้วย โรคต้อหิน ผู้ป่วยทางเดินปัสสาวะปิดกั้น/ทางเดินปัสสาวะอุดตัน ผู้ป่วยที่มีภาวะทางเดินอาหารอุดตัน/ลำไส้อุดตัน ผู้ป่วยภาวะลำไส้อักเสบอย่างรุนแรง ผู้ป่วยด้วยกล้ามเนื้ออ่อนแรง
- ห้ามใช้ยาไกลโคไพโรเลตกับผู้ที่ใช้ยาโปแตสเซียมชนิดรับประทาน เช่น Potassium chloride เพราะจะก่อให้เกิดอาการระคายเคืองต่อระบบทางเดินอาหาร
- หากมีอาการวิงเวียนเกิดขึ้นหลังใช้ยาผู้ป่วย ต้องหลีกเลี่ยงการขับขี่พาหนะต่างๆ รวมถึงการทำงานกับเครื่องจักร เพราะจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่าย
- ห้ามรับประทานยาไกลโคไพโรเลตร่วมกับเครื่องดื่มประเภทแอลกอฮอล์ เพราะจะทำให้มีอาการวิงเวียนอย่างรุนแรง
- หลีกเลี่ยงการอยู่ในสภาวะแวดล้อมที่มีอากาศร้อนจัด เพราะยาไกลโคไพโรเลตจะทำให้การหลั่งเหงื่อน้อยลงจนก่อให้เกิดอาการไข้หรือทำให้เกิดภาวะลมแดด
- กรณีที่รู้สึกปากแห้งหลังได้รับยานี้ สามารถดื่มน้ำตามเพื่อบรรเทาอาการดังกล่าว
- กรณีใช้ยาไกลโคไพโรเลตกับผู้สูงอายุ ต้องเพิ่มความระมัดระวังเป็นพิเศษเพราะเป็นกลุ่มเสี่ยงต่อการเกิดอาการข้างเคียงได้มากกว่าผู้ป่วยกลุ่มอื่น
- ห้ามใช้ยานี้กับสตรีมีครรภ์ สตรีในภาวะให้นมบุตร และเด็กแรกเกิด
- ห้ามปรับขนาดการใช้ยานี้ด้วยตนเอง และห้ามใช้ยานี้ต่อเนื่องนานเกินคำสั่งแพทย์
- ห้ามใช้ยาไกลโคไพโรเลตร่วมกับยา Topiramate, Zonisamide เพราะจะทำให้การขับเหงื่อของร่างกายลดลงจนเป็นเหตุให้อุณหภูมิของร่างกายสูงขึ้นจนอาจเกิดอาการไข้
- หลีกเลี่ยงการใช้ยาไกลโคไพโรเลตร่วมกับยา Clemastine, Diphenhydramine, Hyoscyamine เพราะจะทำให้มีอาการ ง่วงนอน ตาพร่า ปากแห้ง ใบหน้าแดง เกิดอาการไข้ ปัสสาวะขัด และเป็นตะคริวบริเวณช่องท้อง
- ห้ามใช้ยาไกลโคไพโรเลตร่วมกับยา Fentanyl เพราะจะทำให้มีอาการวิงเวียน ง่วงนอน ขาดสมาธิ และสูญเสียการครองสติ
- หลีกเลี่ยงการใช้ยาไกลโคไพโรเลตร่วมกับยา Phenylephrine เพราะจะทำให้ความดันโลหิตและอัตราการเต้นของหัวใจผิดปกติ